Napoleon Bonaparte I.

Napoleon Bonaparte wordt geboren op 15 augustus 1769 in Ajaccio op Corsica. Hij is de vierde van in totaal elf kinderen. Zijn ouders zijn Carlo Buonaparte (Napoleon liet de spelling van de naam in 1796 veranderen) en Letitia Romolino. Zijn vader is van lagere Corsicaanse (Toscaanse) adel. Napoleon krijgt een militaire opleiding. Zijn geringe postuur bezorgt hem al snel de bijnaam 'de kleine korporaal'. In 1785 neemt hij dienst in het leger van Lodewijk XVI. De Franse revolutie van 1789 heeft weinig invloed op de jonge Napoleon. Hij sympathiseert niet met het koningshuis, noch houdt hij zich actief bezig met de politiek van die tijd. Napoleon is weliswaar in Parijs op het moment dat de monarchie het loodje legt, maar uit niets blijkt dat hij een overtuigd republikein was.

Tot 1793 is zijn ambitie vooral gericht op Corsica. In dat jaar moet hij echter, samen met zijn familie, vluchten naar het vaste land van Frankrijk omdat hij, naar de zin van de Corsicanen, teveel sympathiseert met de Franse republiek. Terug in Frankrijk krijgt hij het bevel over republikeinse troepen die de royalisten in Zuid Frankrijk moeten bestrijden. Hij neemt onder meer deel aan het beleg van Avignon en verjaagt de Engelsen uit de haven van Toulon. In 1795 proberen de royalisten in Parijs nogmaals de macht te grijpen. Napoleon, die op dat moment in de hoofdstad gestationeerd is, krijgt opdracht om de Tuilerieën te verdedigen. Zijn artillerie zorgt ervoor dat de opstand bloedig maar snel wordt neergeslagen. Als dank voor bewezen diensten wordt hij bevorderd tot generaal.

Op 9 maart 1796 trouwt Napoleon met Joséphine de Beauharnais. Joséphine trouwde al eerder op 16-jarige leeftijd met Alexander de Beauharnais die in 1794 geëxecuteerd werd. Uit dit huwelijk heeft zij twee kinderen: Eugène en Hortense. Slechts enkele dagen na het huwelijk laat Napoleon zijn bruid in Parijs achter om het bevel over de invasie van Italië op zich te nemen. In mei van 1794 walst hij over het noorden van Italië. De opmars wordt echter in Mantua tot stand gebracht door de Oostenrijkse verdediging die gedurende 18 maanden standhoudt. In het voorjaar van 1797 rukt het Franse leger echter op naar Wenen en de Oostenrijkers zien zich gedwongen akkoord te gaan met een vredesvoorstel van Napoleon waarbij Frankrijk het voor het zeggen krijgt in Italië en het gebied ten westen van de Rijn.

Nadat hij de zomer, samen met Joséphine, heeft doorgebracht in Monbello, keert Napoleon terug naar Parijs waar hij als een held wordt binnengehaald. Men biedt hem het commando over de invasie van Engeland aan, maar gezien de staat van de Franse vloot, ziet Napoleon hier weinig heil in. Hij voelt er echter ook niets voor om in Parijs te blijven rondhangen. In het voorjaar van 1798 vertrekt hij dan ook vanuit Toulon naar Egypte met een leger van 35.000 manschappen. Door Egypte te veroveren willen de Fransen hun invloed in het Middellandse Zeegebied uitbreiden. Bovendien vormt een Frans Egypte een bedreiging voor de Engelsen in India. De eerste grote slag vindt plaats bij de pyramiden in Caïro. De slag wordt gewonnen door de Fransen en Napoleon slaagt erin om, met minimale verliezen, het noorden van Egypte onder controle te krijgen. Op 1 augustus 1798 verslaat Admiraal Nelson echter de Franse vloot bij Aboukir waardoor het Franse leger wordt afgesneden van het moederland. In 1799 draagt Napoleon het commando over aan generaal Jean Baptiste Kléber en keert terug naar Frankrijk.

Op 9 oktober 1799 landt hij in Fréjus waarna hij direct doorreist naar Parijs dat politiek gezien rijp is voor een staatsgreep. Op 9 en 10 november 1799 werpt hij de regering van de Directoire omver en wordt hij uitgeroepen tot eerste consul. Een positie die hem vrijwel ongelimiteerde macht geeft. De binnen- en buitenlandse problemen van Frankrijk worden door hem zeer voortvarend aangepakt. Zo stuurt hij direct een leger over de Sint Bernhard pas om de Oostenrijkers (die Frankrijk de oorlog hebben verklaard) te verjagen uit Italië. Bij Marengo worden de Oostenrijkers verslagen en Italië komt andermaal onder Franse heerschappij.

Tegen 1802 is Napoleon populairder dan ooit. Hij wordt uitgeroepen tot keizer en de staat Frankrijk wordt een keizerrijk. Napoleon verdeelt de macht onder veel van zijn familieleden. Op het hoogtepunt van zijn macht worden er vier Europese tronen bezet door zijn broers en een zwager. Zo wordt zijn broer Jemme Koning van Westfalen, zijn andere broer Joseph koning van Napels (en later van Spanje) en Lodewijk Napoleon (die getrouwd is met zijn stiefdochter Hortense) koning van Holland.

De Franse burger merkt echter weinig verschil. De oorlogen gaan gewoon door. In 1803 wordt de oorlog met Engeland hervat. Een poging om Engeland te bezetten mislukt echter. In september trekt het leger opnieuw op tegen Oostenrijk dat een coalitie is aangegaan met Rusland. In de slag bij Austerlitz (het hoogtepunt van Napoleons militaire carrière), worden de geallieerde troepen verslagen en ziet Oostenrijk zich opnieuw genoodzaakt om een vredesvoorstel van de Fransen te accepteren. Daarbij moeten de Habsburgers aanzienlijke concessies doen aan Frankrijk. De Europese opmars van Napoleon gaat echter nog verder. In 1806 verslaag hij de Pruisen en neemt hij, vol triomf, Berlijn in. De gevechten hebben zich al verder oostwaarts, richting Polen, verplaatst als de Russen (rijkelijk laat) hun verslagen bondgenoot te hulp schieten. De Russen weten het Franse leger tot staan te brengen en de Russische Tsaar Alexander I sluit in Tilsit op 25 juni 1807 vrede met Napoleon. Daarbij wordt Europa als het ware in tweën gedeeld: de Russen krijgen het voor het zeggen in het oosten van Europa (o.m. Finland) en Napoleon in het westen. Als Napoleon in 1808 Zweden verovert, is hij heer en meester op het Europese vasteland.

De Engelsen blijven echter dwarsliggen. Op 21 oktober 1805 verslaat admiraal Nelson de Frans-Spaanse vloot bij Trafalgar (Spanje). Daardoor wordt het Napoleon definitief onmogelijk gemaakt om Engeland te veroveren. Teneinde de Engelsen toch de voet dwars te zetten, introduceert hij het zogenaamde continentale stelsel, een blokkade op de handel van Engeland met andere Europese staten. Op die manier hoopt hij de Engelse economie lam te leggen zodat Engeland gedwongen is om een vrede op voorwaarden van Frankrijk te accepteren. Het plan werkt echter niet en leidt alleen maar tot hoog oplopende conflicten met Spanje, het Vaticaan en Rusland. Het continentale stelsel wordt wel beschouwd als de belangrijkste oorzaak voor de uiteindelijke val van het Franse keizerrijk. De weigering van de Russen, om hun havens te sluiten voor Engelse schepen, leidt in 1812 tot de invasie van Rusland met als hoogtepunten de slag bij Borodino en de bezetting van Moskou. Napoleon verliest echter het overgrote deel van zijn 'Grande Armée' van 500.000 man. De winter blijkt de belangrijkste bondgenoot van de Russen te zijn!

De macht van Napoleon begint nu snel af te brokkelen. In 1810 laat hij zijn huwelijk met Joséphine de Beauharnais nietig verklaren om te kunnen trouwen met Marie Louise van Habsburg, de dochter van de Oostenrijkse keizer. Op die manier hoopt hij de steun van de Habsburgers te verwerven. In 1813 verklaart zijn schoonvader hem desondanks toch de oorlog. Napoleon leidt zware verliezen en op 31 maart 1814 wordt Parijs door de geallieerde troepen ingenomen. De uitzichtloze militaire situatie doet Napoleon op 4 april 1814 besluiten om afstand te doen van de troon ten gunste van zijn zoon Napoleon II. De geallieerden weigeren echter om het 3-jarige jongetje te erkennen en zetten Lodewijk XVIII op de Franse troon. Napoleon wordt verbannen naar Elba. 10 maanden later keert hij echter met een leger van ruim 1000 man terug naar Frankrijk waar hij zichzelf opnieuw als keizer installeert. Lodewijk XVIII vlucht en zo begint de tweede regeringsperiode van Napoleon die in totaal 100 dagen duurt. Dan wordt hij definitief verslagen in de slag bij Waterloo (18 juni 1815) en verbannen naar het eilandje St. Helena waar hij op 5 mei 1821 aan kanker overlijdt.

Het verdrag van Parijs (1814) voorziet in de samenvoeging van Nederland en België in één koninkrijk en Willem I (zoon van stadhouder Willem V) wordt uitgeroepen tot koning.

Bron: http://www.napoleonbonaparte.nl